پاییز گرگان را در دو روز میشود دید، ولی فقط اگر ترتیبش را درست بچینی: جنگل النگدره صبح زود (چون ظهر شلوغ میشود)، ناهارخوران برای ناهار، جادهٔ توسکستان برای عصر، و درازنو را کامل بگذار برای روز دوم چون آن‌طرف گرگان است و یک ساعت و نیم راه دارد. النگدره فقط ۵ کیلومتر با گرگان فاصله دارد و ورودی‌اش رایگان است؛ درازنو ۶۵ کیلومتر و جادهٔ کوهستانی.
اشتباه رایج این است که آدم‌ها هر چهار جا را در یک روز می‌ریزند و آخرش هیچ‌کدام را درست نمی‌بینند. این برنامه دقیقاً برای همین نوشته شده.
روز اول جنوب گرگان، روز دوم کردکوی
روز اول، ساعت ۷ صبح — النگدره. پارک ساعت ۶ باز میشود و تا حدود ده صبح تقریباً مال خودت است. مسیر چوبیِ حدوداً ۱۵۰۰ متری را برو و بعد جادهٔ سلامتی را که حدود شش کیلومتر است. دو تا سه ساعت وقت بگذار. ورودی هم ندارد.
ساعت ۱۱ — ناهارخوران. فقط چهار کیلومتر آن‌طرف‌تر است. اینجا دیگر جنگلِ خام نیست؛ رستوران و کافه و آبشار مصنوعی دارد و برای ناهار بهترین گزینهٔ منطقه است.
ساعت ۲ بعدازظهر — جادهٔ توسکستان. برگرد سمت گرگان و انشعاب جنوبی را بگیر. تا کاروانسرای قزلق برو و همان‌جا برگرد. سه تا چهار ساعت.
روز دوم، صبح زود — درازنو. از گرگان به سمت کردکوی و از کردکوی ۳۴ کیلومتر بالا. صبح برو، چون ابر و مه صبحگاهی اینجا بهترین حالت را دارد. ظهر برگرد پایین و اگر وقت داشتی، در خود گرگان بافت قدیم شهر و بقعهٔ امامزاده نور را ببین.
اگر میخواهی این دو روز را به سه یا چهار روز بکشانی و بقیهٔ استان را هم ببینی، سفر به گلستان و جنگلهای هیرکانی ادامه‌اش را پوشش داده است.
جنگل النگدره یا ناهارخوران؛ کدام را انتخاب کنیم؟
اگر فقط برای یکی وقت داری، النگدره را انتخاب کن.
دلیلش این است که این دو دو چیز کاملاً متفاوت‌اند. النگدره ۱۸۵ هکتار جنگلِ نسبتاً دست‌نخورده با جویبار و مسیر چوبی و جادهٔ سلامتی است؛ ورودی نمی‌گیرد، ساعت ۶ صبح تا ۶ عصر باز است، و برای محافظت از محیط، ورود خودرو به داخل پارک روزهای زوج ممنوع اعلام شده بود؛ این قاعده ممکن است عوض شده باشد، پس سر ورودی بپرس. سه تا چهار ساعت وقتت را می‌گیرد و پیاده دیده میشود.
ناهارخوران نزدیک‌تر به شهر و «شهری‌تر» است: پارکینگ، رستوران، کافه، آلاچیق، شهربازی و آبشار مصنوعی. با تاکسی از مرکز گرگان ربع ساعت راه است و اگر ماشین نداری یا با بچهٔ کوچک آمده‌ای، منطقی‌ترین انتخاب همین است.
خلاصه: النگدره برای کسی که می‌خواهد راه برود و جنگل ببیند؛ ناهارخوران برای کسی که می‌خواهد بنشیند و چای بخورد. آخر هفته‌های آبان هر دو شلوغ می‌شوند و النگدره بعد از ساعت ده صبح دیگر آن سکوتی را که دنبالش بودی ندارد.
جادهٔ توسکستان و کاروانسرای قزلق
توسکستان اسم اولین روستای این مسیر است و حالا اسم کل جاده شده. انشعابش حدود سیزده کیلومتر بعد از گرگان به سمت جنوب است و ادامه‌اش از دل البرز به شاهرود می‌رسد. آن حدود سی کیلومترِ اولش است که جنگلی و دیدنی است.
جاده شیب‌های تند و پیچ‌های بسته دارد، پس ماشین سالم و ترمز سالم شرط است. عوضش چیزی می‌بینی که در پارک‌های شهری خبری از آن نیست: درخت‌های بلوط و سرخدار در دل مه، و اگر خوش‌شانس باشی، ابرهایی که پایین‌تر از جاده حرکت می‌کنند.
وسط راه کاروانسرای قزلق است، حدود ۱۵۰ متر شمال‌شرقی جاده، متعلق به دورهٔ اسلامی. توقف کوتاهی می‌خواهد ولی همان چند دقیقه مسیر را از یک رانندگی صرف، به یک سفر تبدیل می‌کند.
یک هشدار: هر چه بالاتر بروی به سرما و در اوایل زمستان به برف نزدیک‌تر می‌شوی. قبل از اینکه هوا سردتر شود و ارتفاعات بارش بگیرند برو؛ آبان ماه ایدئال است.
درازنو؛ یک ساعت و نیم بالاتر از گرگان
درازنو روستایی در دهستان چهارکوهِ جنوب شهرستان کردکوی است. از کردکوی ۳۴ کیلومتر بالا می‌روی و حدود یک ساعت طول می‌کشد؛ از گرگان ۶۵ کیلومتر و بسته به وضع جاده یک‌ونیم تا دو ساعت. از تهران هم حدود ۴۲۵ کیلومتر است، یعنی پنج تا شش ساعت.
چیزی که درازنو را از النگدره و ناهارخوران جدا می‌کند ارتفاعش است. روستا روی یال‌های بلندِ مشرف به جلگه نشسته و همین باعث میشود بارها ابر را پایین‌تر از خودت ببینی. منظرهٔ جنگلهای گلستان از اینجا از هر جای دیگر استان بازتر است.
در عوض بی‌رحم‌تر هم هست: جاده کوهستانی است، شب سرد میشود، و امکانات روستا محدود. اگر دنبال کافه و رستوران هستی اینجا جایش نیست. برای همین من همیشه درازنو را صبح می‌روم و ظهر پایین می‌آیم، مگر اینکه از قبل اقامت هماهنگ کرده باشم.
مه کِی می‌آید و کِی نمی‌آید؟
صبح زود و بعد از باران. مکانیسم اینجا شبیه بقیهٔ دامنه‌های شمالی البرز است: رطوبت جلگهٔ گرگان بالا می‌آید، به دیوارهٔ کوه می‌خورد و بین درخت‌ها می‌نشیند. یعنی روزهای بعد از یک بارش، شانست چند برابر میشود.
ظهرِ آفتابیِ آبان معمولاً هیچ مهی ندارد — نور خوب است و رنگ‌ها زنده، ولی آن تصویر «جنگل در مه» را نمی‌بینی. برای همین اگر مه جزو دلایل سفرت است، صبح را قربانیِ خواب نکن.
و یک نکتهٔ زمان‌بندی که خیلی‌ها را غافلگیر می‌کند: پارک‌های جنگلیِ پایین‌دستِ گرگان دیر رنگ می‌گیرند. اگر نیمهٔ مهر بیایی، هنوز بیشترِ جنگل سبز است. اواسط تا اواخر آبان را هدف بگیر. النگدره در این تقویم جزو آخرین‌هاست؛ اگر زودتر از آبان آزادی، جنگلهای پاییزی ایران می‌گوید کدام جنگلِ مرتفع‌تر همان موقع در اوج است.
گرگان پایگاه بهتری است یا روستاهای بالادست؟
برای این برنامهٔ دو روزه، گرگان پایگاه بهتری است. هر چهار مقصد در شعاع دو ساعتی شهرند، شام و صبحانه و خرید مشکلی ندارد، و لازم نیست دو بار وسایلت را جابه‌جا کنی.
ماندن در روستاهای بالادست فقط یک حالت منطقی دارد: اینکه بخواهی طلوع را از بالا ببینی. آن‌وقت درازنو یا روستاهای مسیر توسکستان ارزشش را دارند، به‌شرطی که از قبل هماهنگ کرده باشی چون تعداد اقامتگاه‌ها کم است.
برای همین برنامهٔ دو روزه، هر اقامتی که به جادهٔ ناهارخوران نزدیک‌تر باشد روز اولت را کوتاه‌تر می‌کند. گزینه‌های گرگان و روستاهای دوروبرش را اینجا ببین:
اقامتگاه‌های گرگان و اطراف
بریم
(۷۰ نظر)۳۴ اقامت موفقویلا قرقاولخلاصه نظرات مهمانانAIرو به جنگل و دنجه ولی جاده تا در خونه آسفالته و تا علی‌آباد پنج دقیقه راهه؛ آنتن 4G اما ضعیفه. چندتایی هم گفتن نظافت سینک و مبل و فرش می‌تونست بهتر باشه.هرشب از۱,۱۰۰,۰۰۰تومان
رزرو آنی(۲۵ نظر)۱۲ اقامت موفقخانه ملکخلاصه نظرات مهمانانAIمیزبان شب هیزم میاره و خودش براتون آتیش روشن می‌کنه؛ خونه هم داخل روستا و نزدیک کوه و جنگله و چند نفر گفتن از عکس‌ها بهتره. یکی هم از بو و نظافت گلایه داشته.هرشب از۱,۱۸۰,۰۰۰تومان
رزرو آنی(۱۷ نظر)۱۰ اقامت موفقآپارتمان مبله دانشگر (واحد 5)خلاصه نظرات مهمانانAIدو دقیقه پیاده تا بلوار ناهارخوران و محله‌ای که مهمان‌ها شب ماشین رو راحت توی کوچه گذاشتن؛ آشپزخونه با ظرف و شوینده کامل تحویل داده شده و میزبان حتی ساعت یک شب جواب تلفن داده.هرشب از۲,۰۰۰,۰۰۰تومان
رزرو آنی(۵۲ نظر)۲۶ اقامت موفقخانه مبله شمسخلاصه نظرات مهمانانAIاز ظرف‌های آشپزخونه تا رختخواب‌ها تمیزه؛ یکی نوشته حتی سوسک و مورچه هم نداشت. فقط پارکینگ اندازه‌ی پراید و ۲۰۷ه و سرویس و حمام تو حیاطه.هرشب از۱,۶۰۰,۰۰۰تومان
رزرو آنیویلا افراتخته با جکوزیاین اقامتگاه هنوز نظری ثبت‌شده ندارد.هرشب ازپول این سفر کجا می‌رود
سه خط خرج داری و اندازه‌هایشان خیلی با هم فرق می‌کند:
- اقامت — بزرگ‌ترین قلم، و آخر هفته‌های آبان معمولاً گران‌تر از وسط هفته. عدد ثابتی نمی‌نویسم چون هفته‌به‌هفته عوض میشود؛ نرخ امروزِ گرگان را اقامتگاه‌یاب بریم نشانت می‌دهد.
- حمل‌ونقل — با ماشین شخصی خرجت عملاً فقط بنزین است. بدون ماشین هم شدنی است: تا ناهارخوران و النگدره تاکسی و اتوبوس شهری هست، ولی برای توسکستان و درازنو باید دربست بگیری و همین بخش بزرگی از خرج روزت میشود.
- خوراک — کمترین فشار را دارد. جاذبه‌ها ورودی ندارند و النگدره رایگان است؛ بیشتر خرج خوراکت صرف رستوران‌های ناهارخوران میشود که میشود با یک ناهار بیرون‌بر جایگزینش کرد.
سوالات متداول
ورودی جنگل النگدره چقدر است؟
بازدید از پارک جنگلی النگدره رایگان است و ساعت کارش از ۶ صبح تا ۶ عصر. چیزی که ممکن است هزینه داشته باشد پارکینگ و خوراکی داخل محوطه است، نه ورود.
بدون ماشین شخصی میشود این برنامه را اجرا کرد؟
نصفش بله. النگدره و ناهارخوران با تاکسی و اتوبوس شهری از گرگان در دسترس‌اند، ولی جادهٔ توسکستان و درازنو سرویس عمومی منظم ندارند و باید دربست بگیری یا با یک تور محلی بروی.
زمستان هم میشود این برنامه را رفت؟
النگدره و ناهارخوران چون کمارتفاع و آسفالتاند زمستان هم باز میمانند. درازنو و جادهٔ توسکستان اما برفگیرند و در روزهای بارشی رفتن به آنها با خودروی معمولی توصیه نمیشود.
برای این سفر چند روز کافی است؟
دو روز و یک شب برای چهار مقصد اصلی کافی است. اگر میخواهی آبشار کبودوال یا جنگلهای شرق استان را هم ببینی، یک روز دیگر اضافه کن.
النگدره برای دوچرخهسواری مناسب است؟
بله، ایستگاه دوچرخه دارد و جادهٔ سلامتیاش حدود شش کیلومتر است. صبح زود بهترین وقت است چون بعدازظهرها مسیر پیادهرو شلوغ میشود.
عکس: SDkamali، ویکی‌مدیا کامانز، مجوز CC BY-SA 4.0
