تابستون که میشه، هیچی مثل نشستن کنار یه دریاچهٔ خنک تو دلِ کوه آدمو سرحال نمیکنه. ایران از دریاچهٔ یخیِ گهر تو اشترانکوه گرفته تا اوانِ الموت و ولشتِ کلاردشت، پر از دریاچههای دیدنیه که هر کدوم برای یه جور سفر مناسبن. اینجا بهترین دریاچههای ایران برای تابستون رو میگم، با اینکه کی بری، کجا بمونی و حواست به چی باشه.
بهترین زمان سفر به دریاچههای ایران کی است؟
برای بیشترِ دریاچههای کوهستانیِ ایران، پنجرهٔ طلایی از تیر تا اوایل مهره. تو این بازه برف مسیرها آب شده، جادهها و کورهراهها باز شدن و هوا اونقدری معتدله که هم بتونی کنار آب چادر بزنی هم پیادهروی کنی. اوایل تابستون بعضی دریاچههای مرتفعتر مثل گهر یا نئور هنوز لکهبرفِ کنارشون رو دارن که اتفاقاً صحنهٔ قشنگیه.
از اواسط پاییز به بعد، ارتفاعات سرد و گاهی برفگیر میشن و دسترسی به دریاچههای مرتفع سخت میشه. پس اگه قصدت سفر تابستونیِ خنکه، همون قلبِ تابستون رو هدف بگیر. این مطلب رو هم کنار فهرستِ خنکترین مقصدهای ایران در تابستان بذار تا کلِ گزینههات رو یکجا ببینی.
کجا اقامت کنیم؟
یه واقعیت رو همین اول بگم: کنارِ خودِ این دریاچهها معمولاً اقامتگاه نیست. کاری که اهلش میکنن دو حالته؛ یا کنار دریاچه چادر میزنن و کمپ میکنن (مثل گهر که عملاً مقصدِ کمپینگه)، یا تو نزدیکترین روستا و شهر یه بومگردی یا ویلا میگیرن و صبح میرن دریاچه. برای اوان، روستاهای درهٔ الموت پایگاه خوبیان؛ برای ولشت، کلاردشت و حوالیش؛ برای نئور، شهرِ اردبیل و روستاهای مسیر.
اگه اهل کمپ نیستی یا با خانواده میری، پیشنهادم اینه که شب رو تو یه اقامتگاهِ راحت تو روستای نزدیک بمونی و روز برای دیدن دریاچه بری؛ هم استراحتت بهتره هم دردسرِ تجهیزات کمپ رو نداری. برای پیدا کردن اقامتگاهِ نزدیکِ این مقصدها و دیدن قیمت و موجودیِ روز، از صفحهٔ رزرو اقامتگاه با بریم میتونی بگردی و گزینهٔ مناسبِ مسیرت رو پیدا کنی.
چه دریاچههایی را باید ببینیم؟
اگه فقط چندتاش رو میخوای انتخاب کنی، با اینا شروع کن. دریاچهٔ گهر تو دامنهٔ اشترانکوهِ لرستان، نگینِ دریاچههای ایرانه؛ آبِ زلال و کوهِ بلندِ پشتش یه منظرهٔ تمامعیار میسازه، ولی بدون که ماشین تا کنارش نمیره و باید چند ساعت پیادهروی کنی تا برسی؛ همین سختیشه که خلوت و بکر نگهش داشته. دریاچهٔ اوان تو درهٔ الموتِ قزوین دسترسیِ راحتتری داره و برای یه گشتِ خانوادگیِ یکروزه عالیه. دریاچهٔ ولشت نزدیک کلاردشت، آروم و جنگلی و خنکه و کنارش پر از جای نشستنه. دریاچهٔ نئور تو ارتفاعات اردبیل هم برای کسایی که دنبال دشت و آبِ بکر و کمپان حرف نداره.
یه توصیهٔ تجربهشده: هر دریاچهای رو با توقعِ درست برو. گهر برای کسیه که حالِ پیادهروی و کمپ داره؛ اوان و ولشت برای روزی که میخوای راحت و بیدردسر کنار آب باشی. اگه اینو از اول بدونی، ناامید نمیشی و از همون چیزی که هست لذت میبری.
هزینه و بودجهٔ سفر چقدر است؟
سفر به دریاچهها میتونه یکی از اقتصادیترین سفرهای تابستونی باشه، چون خودِ تماشای دریاچه مجانیه و هزینهٔ اصلیت میشه رفتوآمد و اقامت. اگه اهل کمپ باشی و چادر بزنی، عملاً فقط خرجِ مسیر و خوراکت رو داری. اگه ترجیح میدی تو اقامتگاه بمونی، اونوقت اقامتِ روستایی و بومگردی معمولاً بهصرفهتر از ویلاهای امکاناتداره.
قیمتِ دقیق نمیدم چون فصلی و متغیره و نمیخوام عددِ گمراهکننده بدم؛ نرخِ روز رو موقع رزرو ببین. یه ترفندِ ساده برای کمکردن خرج: آب و خوراکت رو از شهر بخر و با خودت ببر، چون کنار دریاچهها یا فروشگاهی نیست یا چیزی که هست چند برابرِ قیمتِ شهره.
چطور برویم و چه نکاتی را بدانیم؟
دسترسی به هر دریاچه فرق داره؛ به بعضیها مثل اوان با ماشین تا نزدیک میرسی و به بعضیها مثل گهر باید کفشِ کوه بپوشی و راه بری. پس قبل حرکت، حتماً مسیر و نوعِ دسترسیِ همون دریاچهٔ خاص رو چک کن تا غافلگیر نشی. چند نکته که این سفرها رو امنتر میکنه:
- برای دریاچههایی که پیادهروی میخوان، صبح زود راه بیفت و قبل تاریکی برگرد.
- آبِ کافی و یه لایهٔ لباس گرم بردار؛ کنار آب و تو ارتفاع، شب سریع سرد میشه.
- کفش مناسبِ کوه بپوش، نه دمپایی و کفش تخت؛ مسیرها سنگلاخ و گاهی لیزن.
- تو آبِ دریاچههای کوهستانی محتاط باش؛ سرده و عمقش معلوم نیست.
- هر چی بردی برگردون؛ این دریاچهها رو با زباله خراب نکن.
همینقدر که نوعِ دسترسی رو از قبل بدونی و درست تجهیز بشی، یه روز کنار دریاچههای ایران میتونه خنکترین و آرومترین خاطرهٔ تابستونت بشه.
عکس: Alireza Javaheri / Wikimedia Commons — مجوز CC BY 3.0